Những quyết định, kế hoạch được đưa ra dường như thường đối ngược với nền tảng cảm xúc đó. Chúng ta lại trôi giạt trở lại các khuôn mẫu tư duy cũ. Hãy nghĩ tới những cành non và lộc mới.
Một nhà thám hiểm lập kế hoạch cho cuộc thám hiểm, một nhà tư duy cần cấu trúc tổ chức tư duy. Hãy thử tưởng tượng xem những chính trị gia sẽ gặp khó khăn nhường nào khi phải "đội" một chiếc mũ trắng thuần tuý. Nhưng dựa trên sự khích động, chẳng có lý do để nói điều gì đến tận sau khi từ được nói ra.
Khi mọi người chuyển tử chiếc mũ đen (cẩn trọng) sang chiếc mũ vàng (lợi ích tiềm ẩn), nếu bạn vẫn khăng khăng đội mũ đen, bạn sẽ bị loại. Tuy nhiên, bạn không cần thiết áp dụng phương thức tư duy sáu chiếc mũ trong mọi tình huống giao tiếp. Nó là kết quả của sự phán đoán kỹ càng dựa trên sự tích luỹ kinh nghiệm- một sự phán đoán khó có thể phân biệt rạch ròi hoặc diễn đạt bằng lời.
Đó không phải là cách mà tư duy mũ xanh lá cây xem xét một ý tưởng. Mọi người không tranh cãi về quan điểm của người vừa nêu mà tìm cách cung cấp một cách tối đa dữ liệu có liên quan, phù hợp. Có những người luôn luôn nghĩ tốt về một người khác ngay cả khi người này đã lừa gạt họ.
Chiếc mũ xanh tư duy là công cụ thúc đẩy mọi người một cách nhân tạo. Để bắt đầu bất kỳ một ý tưởng nào,khả năng nhìn nhận là thứ đầu tiên cần có, tiếp theo là khả năng phác thảo, và trình bày chi tiết ý tưởng. Chiếc mũ trắng cũng có thề được sử dụng tại thời điểm kết thúc cuộc họp nhằm đánh giá xem những quan điểm của mọi người nêu ra có phù hợp với những thông tin liên quan hay không?
Chiếc mũ trắng tư duy cũng có thể nêu ra các cách tiếp cận hiện trạng vấn đề. Tại điểm này, cần có một cách để có thể bao trùm cả hai lựa chọn. Liệu có cách nào khác để ý tưởng này cũng giúp chúng ta tiết kiệm như vậy? Chúng ta sẽ xem xét bây giờ hay để sau?
Nếu không sử dụng những chiếc mũ đó, bạn sẽ nói: "Tôi cần các bạn tư duy sáng tạo hoặc các bạn đừng có cái nhìn thận trọng quá như vậy". Bởi nếu không, sẽ tốn nhiều thời gian để chọn lựa xem bước tiếp theo nên chọn chiếc mũ nào mà quên mất mục đích của cuộc họp. Và khỏang thời gian sử dụng chiếc mũ vàng cũng chính là khoảng thời gian phù hợp để bạn đưa ra những suy nghĩ logic.
Bạn căn cứ vào những yêu cầu cụ thể để kết hợp những chiếc mũ sao cho phù hợp. Một diễn viên ba lê cần một biên đạo múa để dàn dựng cho những điệu múa của vở kịch mà cô ta tham gia. Tại thời điểm kết thúc, tất cả các quyết định đều thực sự là “chiếc mũ đỏ”.
… Bạn hãy cứ trình bày cả hai quan điểm của bạn. Bác sỹ kiểm tra những dấu hiệu và triệu chứng sau đó đưa ra phán đoán. Tôi có cảm giác rằng tất cả chúng ta muốn thoả thuận này được ký kết.
Và nếu không thể đưa ra một quyết định, chiếc mũ xanh da trời tại thời điểm kết thúc sẽ chỉ ra rằng tại sao không thể làm điều này. Liệu chúng ta có thể làm được điều gì đó từ cơ hội này. Nhiệm vụ của người tư duy mũ xanh là đưa một cuộc thảo luận vào khuôn khổ qui ước sẵn khi cuộc thảo luận đó trở nên lộn xộn.